Sách Chuyên Khảo Là Gì

Sách Chuyên Khảo Là Gì

Vâng, “cố viết sách để biến thành giáo sư” là một hiện tượng có thật, tồn tại đã vài chục năm nay ở VN. Các quy cách ngặt nghèo về việc viết sách trong Dự thảo“Quyết định cho ra đời Quy cách tiêu chí, thủ tục bổ nhiệm, miễn nhiệm chức danh giáo sư, phó giáo sư” (xem phần Phụ lục ở cuối bài) có thể khiến cho cái sự “cố” này ngày càng nặng nề hơn, căn bệnh bị “sách hành” trong giới khoa học ngày càng trầm trọng hơn.

Bài Viết: Sách chuyên khảo là gì

*

GS. TS Nguyễn Đông Yên (Viện Toán học, Viện Hàn lâm KH&CN nước ta)

Chúng tôi xin chia sẻ trình bày một vài thông tin and suy nghĩ nhằm ủng hộ đề nghị của một số cơ quan khoa học and của nhiều nhà khoa học về việc đừng nên đặt mong muốn “viết sách” thành một tiêu chí bắt buộc so với những ứng viên chức danh giáo sư.

Khi đc phong học hàm giáo sư vào tháng 12/2007, tôi có hai cuốn sách:

1. Gue Myung Lee, Nguyen Nang Tam, Nguyen Dong Yen, Quadratic Programming và Affine Variational Inequalities – A Qualitative Study, Springer, New York, 2005; 345 p. + xiv Quy hoạch toàn phương and Bất đẳng thức biến phân a-phin – Một nghiên giúp định tính, 345 trang + 14 trang phần diễn ra ở đầu sách>,

2. Nguyễn Đông Yên, Giáo trình Giải tích đa trị, Nhà xuất bản Khoa học bỗng nhiên and Công nghệ, thành phố Hà Nội, 2007; 218 trang.

Cuốn sách thứ nhất đc viết chung với GS Gue Myung Lee (Đại học Tổ quốc Pukyong, Hàn Quốc) and PGS.TS Nguyễn Năng Tâm (Đại học Sư phạm thành phố Hà Nội 2) trong banăm dài đằng đẵng (2001-2004). Trong veo ba năm đó, tôi luôn lo lắng về việc chúng tôi đang “thiếu” nhà xuất bản một cuốn sách đã ký hợp đồng. Về sau, Hội đồng Giáo sư (HĐGS) ngành Toán ưu tiên chấm cho cuốn sách này 4 điểm (điểm tối đa của một cuốn sách chuyên khảo thời đó). Đem chia đều cho ba tác giả, tôi mới có 1,33 điểm viết sách. Nếu như với mong muốn “phải có tối thiểu 3 điểm viết sách” ngày đó, tôi vẫn còn nợ 1,67 điểm! Đc một người bạn đã thành giáo sư động viên bằng phương thức gọi đến “mắng cho một trận tơi bời” (vì chuyện “lười” viết sách nên mãi không đủ chuẩn giáo sư), tôi bắt tay vào việc viết cuốn sách thứ hai. Cuốn này ngốn của tớ thêm hai năm (2005-2007), nhưng phát tài là nó đã đem về cho tôi thêm 4 điểm viết sách nữa (ấy là do HĐGS ngành Toán nói rằng nó là sách chuyên khảo có chất lượng rất tốt; còn nếu Hội đồng bảo nó là giáo trình sau đại học, thì tôi chỉ đc tối đa là 3 điểm thôi). Nói tóm lại, nhờ hai cuốn sách and sự “nhẹ tay” của HĐGS ngành Toán thời đó mà tôi đã có rất nhiều 5,33 điểm viết sách, vượt chuẩn (hú vía!).

Hiện nay, đọc lại bản dự thảo quy chế GS, PGS mới nhất, tôi phát hoảng vì nếu nộp hồ sơ “xin” GS theo chuẩn mới, thì có lẽ rằng tôi sẽ nợ điểm viết sách! Đúng vậy, cứ cho rằng cả hai cuốn 1 and 2 nói trên lại đc xếp là sách chuyên khảo, thì tôi chỉ đc tối đa là 1 điểm từ cuốn thứ nhất (3:3=1) and 3 điểm từ cuốn thứ hai, cộng là 4 điểm – vừa đủ mong muốn “Ứng viên thuộc nhóm ngành Khoa học Bỗng nhiên, Kỹ thuật and Công nghệ phải có tối thiểu 4,0 điểm tính từ sách ship hàng đào tạo”. Nhưng liệu HĐGS ngành Toán 2017 có phẩy tay để nói rằng cả hai cuốn “tiểu thuyết” của chúng tôi là sách có chất lượng rất tốt hay không? Tôi không có gan chắc mình có thể gặp thần phát tài ở cả hai lần xét!

Xem Ngay:  Chức Năng Của Switch Là Gì, Các Tính Năng Của Switch Mạng Cisco

“Không có sách, bất thành GS” đã là quá khổ. Nhưng có nhiều hơn một cuốn sách cũng chưa chắc thành GS đâu ạ!

Chuyện không bịa số 1 (cũ): Anh A có nhiều công trình nghiên giúp loại giỏi, vừa bảo vệ thành công luận án TSKH ở một cường quốc toán học châu Âu, hoảng loạn bay từ Sài Gòn ra thành phố Hà Nội để trình bày Báo cáo tổng quan trước một HĐGS ngành. Ngày thứ nhất, Hội đồng họp xét “phần cứng” hồ sơ của những ứng viên. “Tin đâu sét đánh ngang tai”: bốn cuốn giáo trình đại học của anh A viết chung với một vài tác giả khác vẫn đã hết đem đến cho anh 3,0 điểm viết sách! Chán nản and thất vọng vì không hề thời cơ trình bày Báo cáo tổng quan trong ngày họp thứ hai của Hội đồng, anh A đổi vé bay về Sài Gòn trong chuyến bay gần nhất. Cho đến nay, anh A vẫn là một nhà khoa học cự phách, một chuyên gia ở tầm quốc tế. Hai học trò của anh đã bảo vệ thành công luận án TS. Vài người khác đang theo học anh để thành TS. Nhưng “không lại có sách, bất thành GS”. Biết làm sao!

Chuyện không bịa số 2 (mới): PGS.TSKH B là một chuyên gia đầu ngành của nước ta, một tấm gương sáng về cố gắng gây dựng nhóm nghiên giúp to với các học trò loại giỏi, một nhà nghiên giúp có khả năng trao truyền cảm xúc sáng tạo and sự thẩm định sâu sắc các lý thuyết gai góc. Song song với một học trò cũ, anh B mới tuyên bố một cuốn chuyên khảo khá dày dặn ở một nhà xuất bản nước ngoài. Theo thang điểm viết sách của bản Dự thảo, nếu anh B nộp hồ sơ “xin” GS (chúng tôi chưa chắc chắn anh có hứng thú làm việc đó không), thì anh mới có 1,5 điểm nếu như với 4,0 điểm theo mong muốn. Lúc nào cho đến tháng Mười?

Quay về với hai cuốn sách nói trên, tôi muốn bảo rằng cuốn thứ nhất đc viết là vì nhóm ba tác giả chúng tôi có nhu cầu chia sẻ trình bày rộng rãi hiểu biết của tớ sau hơn 10 năm nghiên giúp khá sâu về “Quy hoạch toàn phương” and “Bất đẳng thức biến phân a-phin”, song song với mối quan hệ qua lại giữa hai quy mô đó. Cuốn sách này tổng hợp những kết quả từ18 bài báo của nhóm chúng tôi. Cho dù chẳng bị ai ép buộc thì tự chúng tôi cũng nhu cầu tổng hợp những kết quả đã đạt đc trong một khuôn khổ thống nhất. Còn cuốn thứ hai thì ngược lại, nó đc viết chủ yếu là do tác giả của nó bị buộc phải đạt tiêu chuẩn viết sách dành cho một ứng viên học hàm GS. Về danh nghĩa, theo tiêu chí so với ứng viên GS, thì cuốn sách thứ hai cũng để ship hàng công tác đào tạo. Song trên thực tiễn,thời lượng đc dành chochuyên đề “Giải tích đa trị” mà tôi đã dạy cho một lớp cao học ở Viện Toán and một lớp chọn (lớp “tạo nguồn cao học”) gồm 27 sinh viên từ năm đầu tuần tới năm thứ 4 ở Đại học Sư phạm đô thị sài gòn chỉ đủ để trình bày hai chương đầu. Còn ba chương sau thì chỉ ship hàng cho công tác… học hàm. Nếu tạm dừng ở hai chương đầu, tương ứng với giáo trình đào tạo cao học, thì bản thảo chưa đủ dày để thành sách. Mà để viết thêm ba chương sau cho thành sách, thì tôi đã phải tốn rất đông thời hạn “vừa học vừa viết. Có nhất thiết yên cầu những ứng viên GSphảimất thời hạn and công sức bất lợi như vậy hay không?

Xem Ngay:  Khí Đá Là Gì - Tác Dụng Của Đất Đèn

Trong 10 năm qua, kể từ khi “Giáo trình Giải tích đa trị” đến tay bạn đọc, tôi thường băn khoăn với mấycâu hỏi:

1) Cuốn sách ấy hữu ích cho ai?

2) Có bao nhiêu người đã đọc nó?

3) Có bao nhiêu người thực sự cần tới nó?

4) Nếu cuốn sách ấy không đc viết ra, thì bạn đọc có nguồn tài liệu thay thế hay không?

5) Việc đề ra hai năm để viết cuốn sách có cần là một sự lãng phí thời hạn hay không?

Những câu vấn đáp ngày này của tớ lần lượt là:

1) Cuốn sách ấy hữu ích cho một số rất ít những học sinh cao học and nghiên giúp sinh.

2) Khoảng 30-40 người đã đọc nó.

Xem Ngay: Multiple Myeloma Là Gì – Đa U Tủy Xương (Multiple Myeloma)

3) Khoảng 10-15 người thực sự cần nó.

4) Nếu cuốn sáchấykhông đc viết rathì mọi người vẫn có thể đọc các cuốn sách chuyên khảo của những chuyên gia nhiều người biết đến trái đất,ví dụ như cuốn “Set-Valued Analysis” dày 490 trang của Jean-Pierre Aubin and Hélène Frankowska. Hơn nữa, nghiên giúp sinh and học sinh cao học có thể lĩnh hội kiến thức thẳng trực tiếp từ những bài báo gốc.

5) Chỉ ra hai năm để viết cuốn sách ấy là khálãng phí, vì chỉ ship hàng quá ít bạn đọc, trong khi tác giả phải hy sinh quá nhiều thời hạn đúngvàothời kỳ nghiên giúp sung sức.

Để kết luận, tôi xin đc bày tỏ rằng viết sách là một việc hết sức vất vả and đáng trân trọng. Mỗi cuốn sách hay là một tài sản quý giá của một thế gới khoa học, hoặc của một cơ sở nghiên giúp and đào tạo. Những HĐGS ngành có thể chấm điểm cao cho các cuốn sách có giá thành. Nhưng đừng nên đặt mong muốn phải có điểm viết sách thành một tiêu chí bắt buộc cho những ứng viên học hàm GS. Có nhiều bạn giỏi viết báo (ví như các “truyện ngắn” hoặc các “bài thơ” hay), nhưng không giỏi viết sách (ví như các “tiểu thuyết”, các “trường ca”). Viết sách do bị ép buộc, hay khi chưa có đủ hiểu biết sâu rộng về đối tượng người tiêu dùng nghiên giúp, là điều nên né. Cộng đồng cũng đừng nên khuyến khích các công việc vô bổ như vậy.

Xem Ngay:  Easy Anti Cheat Là Gì

Xem Ngay: Rotation Là Gì – Nghĩa Của Từ Rotation

Một vị thiền sư đã nói đại ý như sau: “Nếu bạn yêu ai đó, thì hãy dành cho người ấy một khoảng trời tự do”. Xin hãy dành các khoảng trời tự do thật rộng to cho những nhà khoa học trẻ, gồm cả cho nhiều nhà khoa học không hề trẻ lắm, đang tràn đầy sức khỏe and cảm xúc sáng tạo!

Phụ lục

Vài quy cách về việc viết sách từ “Quyết định cho ra đời Quy cách tiêu chí, thủ tục bổ nhiệm, miễn nhiệm chức danh giáo sư, phó giáo sư” (Dự thảo) 1

“Ứng viên thuộc nhóm ngành Khoa học Bỗng nhiên, Kỹ thuật and Công nghệ là tác giả chính hoặc chủ biên tối thiểu 01 (một) sách ship hàng đào tạo. Ứng viên thuộc nhóm ngành Khoa học Cộng đồng and Nhân văn là tác giả chính hoặc chủ biên tối thiểu 03 (ba) sách ship hàng đào tạo, trong đó có 01 (một) sách chuyên khảo and 01 (một) giáo trình. Sách đã đc hội đồng khoa học do Thủ trưởng cơ sở giáo dục đại học xây dựng thẩm định and áp dụng để đào tạo từ trình độ đại học trở lên.” (Khoản 5, Điều 8 “Chuẩn mức chức danh giáo sư”) “Ứng viên thuộc nhóm ngành Khoa học Bỗng nhiên, Kỹ thuật and Công nghệ phải có tối thiểu 4,0 điểm tính từ sách ship hàng đào tạo. Ứng viên thuộc nhóm ngành Khoa học Cộng đồng and Nhân văn phải có tối thiểu 6,0 điểm tính từ sách ship hàng đào tạo.” (Ý c, Khoản 8, Điều 8 “Chuẩn mức chức danh giáo sư”) “Sách ship hàng đào tạo nên tính điểm công trình khoa học quy đổi phải đc Hội đồng khoa học do Thủ trưởng cơ sở giáo dục đại học xây dựng and nghiệm thu. Sách ship hàng đào tạo nên xuất bản từ năm 2017 trở đi phải có mã số chuẩn quốc tế ISBN and nộp lưu chiểu trước khi hết hạn nộp hồ sơ. Điểm quy đổi tính như sau: Tính tối đa 2,0 điểm cho 01 (một) giáo trình. Tính tối đa 3,0 điểm cho 01 (một) cuốn sách chuyên khảo. Tính tối đa 1,5 điểm cho 01 (một) cuốn sách xem thêm. Tính tối đa 1,0 điểm cho 01 (một) cuốn sách chỉ dẫn. Từ điển chuyên ngành đc tính điểm như sách chỉ dẫn.” (Khoản 1, Điều 12 “Điểm quy đổi sách ship hàng đào tạo.

————————————————

1. http://giaoducthoidai.vn/giao-duc/du-thao-quy-dinh-tieu-chuan-thu-tuc-bo-nhiem-mien-nhiem-chuc-danh-gs-pgs-2845519-v.html

Thể Loại: Share Kiến Thức Cộng Đồng

Bài Viết: Sách Chuyên Khảo Là Gì

Thể Loại: LÀ GÌ

Nguồn Blog là gì: https://hethongbokhoe.com Sách Chuyên Khảo Là Gì

Leave a Reply